เมืองโบราณฟ้าแดดสงยาง เป็นแหล่งโบราณคดีสำคัญของจังหวัดกาฬสินธุ์ ตั้งอยู่ในพื้นที่อำเภอกมลาไสย เป็นร่องรอยของชุมชนโบราณที่มีพัฒนาการยาวนาน โดยเฉพาะในช่วงวัฒนธรรมทวารวดีราวพุทธศตวรรษที่ 12–16 ภายในพื้นที่พบหลักฐานทางโบราณคดีหลายประเภท ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความเจริญรุ่งเรืองของชุมชนในอดีต และบทบาทของพระพุทธศาสนาที่มีต่อผู้คนในภูมิภาคอีสาน
เรียนรู้เรื่องราวเมืองโบราณฟ้าแดดสงยาง
เมื่อเดินทางมายังเมืองโบราณฟ้าแดดสงยาง นักท่องเที่ยวจะได้สัมผัสบรรยากาศของพื้นที่ที่ยังคงปรากฏร่องรอยโบราณสถานและหลักฐานทางศิลปวัฒนธรรมจากอดีต จุดที่น่าสนใจอย่างมากคือใบเสมาหินทรายแกะสลัก ซึ่งมีทั้งลวดลายและภาพเกี่ยวเนื่องกับเรื่องราวในพุทธศาสนา ถือเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยสะท้อนความเชื่อและงานศิลป์ของผู้คนในยุคทวารวดีของดินแดนอีสาน
พื้นที่แห่งนี้จึงไม่ได้มีคุณค่าเพียงในฐานะแหล่งโบราณสถาน แต่ยังเป็นสถานที่สำหรับเรียนรู้พัฒนาการของชุมชน ศาสนา และศิลปกรรมที่เกิดขึ้นในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทย
พระธาตุยาคู โบราณสถานโดดเด่นคู่เมืองฟ้าแดดสงยาง
พระธาตุยาคู เป็นโบราณสถานสำคัญภายในเมืองโบราณฟ้าแดดสงยาง และเป็นเจดีย์ที่มีขนาดใหญ่และยังคงสภาพให้เห็นได้อย่างชัดเจนเมื่อเทียบกับโบราณสถานอื่นในพื้นที่ หลักฐานทางโบราณคดีระบุว่าองค์พระธาตุมีพัฒนาการก่อสร้างและปรับเปลี่ยนในหลายยุคสมัย ตั้งแต่ช่วงทวารวดี ต่อเนื่องถึงสมัยอยุธยาและรัตนโกสินทร์ จึงทำให้รูปแบบขององค์เจดีย์สะท้อนการเปลี่ยนแปลงทางศิลปกรรมในแต่ละช่วงเวลา
บริเวณฐานพระธาตุยังพบหลักฐานเกี่ยวกับใบเสมาหินแกะสลักที่มีเรื่องราวทางพระพุทธศาสนา ทำให้บริเวณโดยรอบมีความสำคัญต่อการศึกษาพุทธศิลป์และคติความเชื่อของชุมชนโบราณในภาคอีสาน
ศรัทธาที่สืบต่อคู่กับโบราณสถาน
ชื่อ “พระธาตุยาคู” เชื่อมโยงกับคำว่า “ยาคู” ซึ่งเป็นคำเรียกพระสงฆ์ผู้ใหญ่ในวัฒนธรรมอีสาน ขณะเดียวกันชุมชนท้องถิ่นมีความเชื่อสืบต่อกันมาว่าองค์พระธาตุเกี่ยวข้องกับพระเถระผู้เป็นที่เคารพนับถือของผู้คน อย่างไรก็ตาม หลักฐานทางโบราณคดีชี้ให้เห็นว่าองค์เจดีย์มีอายุเก่าแก่กว่าช่วงเวลาตามเรื่องเล่าท้องถิ่นมาก จึงสามารถมองเห็นได้ทั้งในมิติของหลักฐานทางประวัติศาสตร์และมิติของความศรัทธาที่สืบทอดในชุมชน
เที่ยวชมพร้อมสัมผัสวัฒนธรรมท้องถิ่น
เมืองโบราณฟ้าแดดสงยางและพระธาตุยาคูเหมาะสำหรับผู้ที่สนใจประวัติศาสตร์ โบราณคดี ศิลปวัฒนธรรม และเรื่องราวของชุมชนอีสาน การเดินชมโบราณสถานพร้อมสังเกตรายละเอียดของเจดีย์และใบเสมาช่วยให้เห็นภาพความเชื่อและภูมิปัญญาของผู้คนในอดีตได้อย่างน่าสนใจ
ที่นี่จึงเป็นอีกหนึ่งจุดหมายของจังหวัดกาฬสินธุ์ที่ผสมผสาน ร่องรอยอารยธรรมโบราณ พุทธศิลป์ และวิถีศรัทธาของชุมชน ไว้ในพื้นที่เดียว เหมาะสำหรับการท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้และการเดินทางตามรอยประวัติศาสตร์อีสาน
📌แหล่งข้อมูล/ภาพ อ้างอิง เว็บไซต์การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.)